Fasulye bitkisi besleyici yönü yüksek, aynı zamanda ülkemizin tamamında yetişebilen bir sebze çeşididir. Yetişmesi kolaydır. Fasulye bitkisi çalı fasulye (bodur), sırık fasulye şeklinde çeşitlere sahip bit bitkidir. Hem taze hemde kuru fasulye olarak tüketilmesi özellikle toplumumuzun geleneksel yemeklerinde yer alması ile popüler bir tarım bitkisidir. Latincesi leguminosae familyası olarak bilinen baklagiller ailesinden bit bitkidir. Nohut, soya, mercimek, bezelye, fasulye aynı aileye mensup bitkilerdir.

Fasulye tohumlarını elde etmek için genel tohum alma kuralları geçerlidir. Tohumluk olarak ayrılan fasulyelere dokunulmaz ve tamamen büyüyerek olgunlaşması beklenir. Özellikle ilk yetişen fasulyeler tohumluk olarak bırakılırsa erkenci ürünler veren tohum almak mümkün olabilmektedir. Tohumluk olan fasulyelere sezon boyunca dokunulmaz.Bu süreçte bitkinin hastalanmaması ve zararlılarla kontamine olmaması için çaba sarf edilir. Bizler tarım ilacı ve kimyasal kullanmadan kendi tohumlarımız alarak üretim yaptığımızdan bu konu özellikle hassastır. Tohumluk bırakılan fasulyeler tam olarak olgunlaştıktan sonra kururlar ve koçanlar kendiliğinden açılmaya başlarlar. Böylece fasulye tohumlarımızı toplarız. Tohum alma aşamasında dikkat edilecek diğer bir konu da çapraz tozlaşmanın önlenmesidir. Sırık fasulyeler kendi çiçekleri arasında tozlaşma yaparken, çalı yani bodur fasulyelerde çapraz tozlaşma sıkça görülebilmektedir. Bu sebeple hangi çeşit fasulyeyi ekmiş isek çapraz tozlaşmanın önlenmesi için özellikle tohumluk bırakılan bitkilerde izolasyon kurallarına dikkat edilmelidir.

Kendim bahçemde hem taze hemde yemeklik olarak kuru fasulye alma amaçlı üretim yaparken ve tohum alırken aşağıdaki şekilde bu işlemleri gerçekleştirmekteyim.

fasulye-tohumu

1- Tohumluk olarak bıraktığımız fasulyelerimizi bahçemizden topluyoruz. Koçanlar iyice olgunlaşıp kurumalı ve yağmur-nem gibi etkenlere uğramamış olmalıdır. Topladıktan sonra 1-2 gün daha iyice kurutuyoruz.

fasulye-tohumu-ayse-kadin

2- Resimde türünü iyi temsil eden ve etmeyen koçanlar mevcut. Ellerimizi iyice temizleyerek işleme başlıyoruz.

dogal-fasulye-tohumu

3- Sağlıklı, hastalıksız, şekli düzgün olanları tohumluk olarak alıyoruz.

fasulye-tohumu-alma

4- Şekli bozuk, hastalıklı vb. koçanların tohumlarını atıyoruz.

gdosuz-fasulye

5- İyice kurumuş olan koçanlarımız tohumları hemen bırakacaktır.

organik-fasulye

6- Tüm tohumlarımız temiz bir kapta biriktiriyoruz.

sirik-fasulye

7- Tohumlarımız yeni sezon için saklanmaya hazır.

tohum-saklama-12

8- Tohumlarımız uygun koşullarda saklamayı ihmal etmiyoruz.

bozuk-tohum

9- Bu şekildeki bozuk tohumları eliyoruz ve hemen atıyoruz.

bozulmus-tohum

10- Resimdeki gibi koçan içerisinde bozulmuş-çürümüş tohum varsa o koçandan tohum almıyorum.

curuk-tohum

11- Çürük tohum içeren koçanlardan tohum almıyoruz.

fasulye-tohumu-cimlenme

12- Daha koçan içerisindeki iken çimlenmeye çalışan bir fasulye tohumu. Koçanlarımızı kuruturken yağmur, nem gibi etkenler görmemesine özellikle dikkat ediyoruz.