En Doğal Bitki – Toprak Besini ve Düzenleyicisi Kompost

Doğal tarım yapanların en önemli dostlarından biriside kompost adı ile bilinen doğal ve organik atıkların çürütülmesi ile tekrar toprağa kazandırılmasını sağlayan bir geri dönüşümdür. Geri dönüşüm söznü kullandım çünkü kompost hazırlanma sürecindeki temel mantık topraktan gelenin tekrar toprağa dönerek yeni bitkilere, sebzelere ve en önemlisi de toprağa tekrar hayat verme mantığıdır.

kompos-yapimi

Bahçe artıkları çok iyi bir kompost bileşenidir. Ben bahçe artıklarını atmayarak kompost yapımında kullanıyorum

Kompost aslında tam bir gübre midir tartışılır ancak yapısı itibari ile toprak düzenleyici, havalandırıcı özelliği yadsınamaz bir gerçektir. Kompostun içeriğine bir çok maddeyi eklemek mümkündür. Kompost içeriğinde ağaç kabukları, talaş, kağıt, mukavva, kurumuş yaprak-ot, yeşil yaprak ve otlar, çeşitli mutfak artıkları kompost içerisine ilave edilebilir. Çok farklı yöntemlerle hatta mutfağınızda kendiniz bile kompost hazırlayabilirsiniz. Hazırlanışında dikkat edilecek en önemli noktalardan birisi de hayvansal atıkları, yağları komposta eklememek gerektiğidir. Çöp olarak attığımız bitkisel biyolojik artıklar (mevve kabukları, kullanılmayan sebze kısımları-parçaları, çay artıkları vb) ile kompos hazırlanabilir. Et balık, tavuk gibi hayvansal artıklar ve kemikler, süt ürünleri yoğurt vs, yemek yapımında kızarmada kullanılan yağlar ve yağlı bulaşmış diğer şeyler, zehirli, kimyasallı maddeler kompost bileşimine dahil edilmezler. Hazırlanırken içerisine bahçe toprağı, çiftlik gübresi de ilave edilebilir.

Kompost içeriğindeki kahverengi bileşenler yani; kağıt, mukavva parçaları, kurumuş yaprak ot, dal, talaş vb, karbon içeriği sağlar. Yeşil renkli bileşenler ; yani mutfaktaki bitkisel atıklar, yeşil otlar, yapraklar ise kompostumuza azot sağlar.

Kompost Nasıl Hazırlanır? İnternette ufak bi araştırma yaptığınızda çeşitli yöntemler ve bileşenler ile kompost hazırlama bilgileri bulabilirsiniz. Bunların birçoğu başarılı ve doğru yöntemlerdir. Ben size bahçemde kullandığım kompostu nasıl hazırladığımdan bahsedeceğim. Doğal yollar ile üretim yapmaya çalışan birisi olarak malum yabancı ot mücadelesini ilaçla değil çok zor ve meşekkatli bir şekilde el ile sökerek, tırmıkla vs. yapmaktayım. Bu mücadeledeki yabancı otları, yaprakları ve bitkileri kompostun yeşil kısmı olarak kullanıyorum. Ayrıca son bahar gelince dökülen yaprakları da çöpe atmıyorum. Bununla birlikte yine sonbaharla birlikte söktüğüm domates, biber, salatalık, patlıcan vb. bitkilerimi atmıyorum ve komposta ekliyorum. (Özellikle domates bitkisinin yaprakları yüksek oranda alkoloid içerdiğinden kompost içerisinde doğal böcek mücadelesine de bir nebze yardımcı olmaktadır.), Var ise mutfak artıklarını komposta ekliyorum. Ancak bu çoğu zaman mümkün olmuyor. Bu sebeple mutfakta ayrı bir kompost bidonum var. Mutfak artıklarını kompost yaparken bu bidonu kullanıyorum. Kompost yapma işlemi uzun vadeli bir çürüme işlemi olduğu için kurtlanma- böceklenme gibi etkiler oluştuğunda kesinlikle ilaç kullanmayınız.dogal-kompos

Bahçemde ne şekilde kompost hazırladığımı kısaca anlatayım;

Öncelikle mukavva parçalarından bir sıra,

yeşil otlardan bir sıra,

kuru yani kahverengi otlardan bir sıra,

çiflik gübresi+ toprak karışımından ince bir sıra+Su

şeklinde bu sıraları tekrarlayarak kompost yığınımı 1 metre yüksekliğinde olacak şekilde ve hava alacağı bir ortamda çürümeye bırakıyorum. Sıcak havalarda yaklaşık 2 ayda, kışın ise 6 ay sonra kullanıma hazır oluyor.

Son baharda ise yaprakları çiftlik gübresi ile karıştırıp bahçede eştiğim çukura gömerek seneye bir nevi kompost olarak kullanıyorum. Ekim öncesinde ilkbaharla birlikte toprak ile kompostu karıştırarak toprağı ekime hazır hale getiriyorum. Siteye koyma amaçlı birkaç resim ve video çektim. Bunları siteye koyma amacı ile acelece çektiğimden ana fikri verme açısından başarılı fakat olayın özünden birazcık uzak kaldılar.

Bahçemizdeki Son Bahar Yapraklarını Nasıl Değerlendirmeli?

Sonbaharın gelmesi ile birlikte bahçemizdeki kuruyan yapraklar, yeşil otları mukavva parçaları ile birlikte değerlendirebiliriz. Bunun için benim yaptığım bir yöntem var. Bahçede genişçe bir çukur açarak altını mukavva parçaları ile döşüyoruz. Üzerine bir sıra kurumakta olan yaprak, bir sıra yeşil otlar, bir sıra ise ince kalınlıkta toprak atarak kompostumuzu gömüyoruz. Seneye ilkbaharda toprak hazırlığında oluşan kompostumuzu kullanıyoruz.

 Kompost yapımında daha önce bahsettiğimiz gibi geniş yelpazede ürün grupları kullanılabilir. Mutfak artıklarınızdan tutunda bahçenizdeki istenmeyen yabancı otlar, kuru yeşillikler kompos için vazgeçilmez malzemelerdir.